home
agenda en tips
redactie
uitgeverij
links

(over) literatuur:
literatuur
recensies
tweedehands boeken

(over) veganisme:
veganisme FAQ
recepten
uit het nieuws
achtergronden bij uit het nieuws
schoenen

weblogs:
balthasarsblog
haasblog
mirjamsblog
mopperblog
nielsblog

mirjamsschrijfsels:
artikelen
columns
recensies
boek

andermensschrijfsels:
joop boer

andere projecten van (medewerkers van) De Zeepkist :
www.nielsdebeer.nl
www.voedselencyclopedie.nl www.leefbarewereld.nl

onderwerpen balthasarsblog:
Zomerherfst
Hoe warm het was
Bril-stukje
Keuken
Verval 4

1ste kwart 2008
4de kwart 2007
jul/aug/sep 2007
apr/mei/jun 2007
ja/fe/ma 2007
okt/nov/dec 2006
aug/sep 2006
juli 2006
juni 2006
mei 2006
april 2006
maart 2006
februari 2006
januari 2006
2005

balthasarsblog juli 2006


24 juli 2006
Zomerherfst

- Gezien de voortdurend hoge temperaturen zijn wij voor onze activiteiten aangewezen op de vroege uren – dit is niks bijzonders en geen aperte wijsheid, maar een soort ‘Natureingang’ zeg maar. Zo begonnen wij vanmorgen om half acht aan de Velhorstroute – een wandeling vanuit huis met open en gesloten landschappen, water en weiland, harde en zachte paden. Een aaneenschakeling van ‘plaatjes’, zeker nu de zon nog moeite had om de nachtelijke nevelsluiers te verdringen. Natte spinnewebben hingen overal neerbuigend in de struiken langs de sloten en de oevers van de Berkel. 24 juli 2006.
- Het grootste deel van de tocht voert over bospaden, aangenaam van temperatuur en op maandagochtend stil als diep water. Een eenzame levensgenieter zit koffie te drinken op het sluisje nabij kasteel V. Wij groeten elkaar met handgebaren en een lichte trilling van de mondhoeken. Heen én weer. Verder heerst alleen het zoemen en zwenken van muggen, massa’s muggen en steekvliegen. Lisdoddes priemen hun stevige sigaren de lucht in, akkerwinde omstrengelt het hakhout – teer maar genadeloos. 24 juli 2006.
- Veel bomen, hier vooral beuken, staan er uitbundig bij en bundelen het zonlicht in hoge banen – als zetstukken in een ouderwets theaterdecor. Veel andere bomen, jonger en teerder, bruinen aan alle punten. Enkele bomen, vrijstaand en groot van blad, hebben al de helft van hun blad laten vallen. Veel struiken zien er al net zo verpieterd uit en maken een eindige indruk. Rododendrons laten alle kopjes hangen – de drie tropische regenbuien van zaterdag hebben ze niet kunnen redden. 24 juli 2006, pás.
- Bijna thuis kijken we nog even naar het schutten van de grote sluis van E. Er liggen plezierbootjes in, ver in de diepte, bijna op de bodem. Het water was nog nooit zo zuinig: de tros-beheerders vóór op de bootjes moeten alle zeilen bijzetten om de steile sluiswand naar boven te volgen. Een zomerse vorm van topsport. Waar veel bekijks voor is. Kanaal met sluis als toeristische attractie nummer één, ofwel, zoals ze hier zeggen: ‘E. heeft het!’ Maar eetcafé annex restaurant De Sluis volgt zo zijn eigen cadans: maandags gesloten. Jammer voor de sluisjestoeristen.
- Overmorgen komen grondwerkers een waterput-met-sproei-installatie aanleggen in onze tuin, oftewel een ‘bron’ zoals zij zeggen. Kunnen we in het vervolg en gedurende de hele zomer ons eigen water over onze eigen ‘akkers’ laten lopen. M. heeft al visioenen van een buitendouche, met als uitspraakvariant: eigen water over eigen lijf, heerlijk. En voor 25 euro meer graven ze ook nog het gat van één bij één bij één. Gelukkig.
- 24 juli 2006 – een wonderlijk zomerse dag met herfsttrekjes. Benieuwd hoe het landschap er op 30 september uit zal zien, als we onze familie uit S. door deze dreven laten fietsen. De bedoeling is een ‘nazomerse familiedag’, waarop nog volop maïs gehakseld wordt, maar het zal me niet verbazen als dat dit jaar het begin van de herfstwinter is. Kale landschappen en lichte rijp op de velden…
- En zoals altijd op vol-zomerse dagen schieten mij ook nu weer de liedjes van Gerard van Maasakkers te binnen, dat wil zeggen de liedjes van z’n eerste (?) LP ‘Komt er mer in’ (1977). En dan vooral ‘Van m’n bengske’, en daaruit dan eindeloos het couplet ‘De koei van De Vries’ – o, kon ik het maar laten horen!

De koei van De Vries
zwaaie sloom mee hun sterte
de mugge, die dansen er bove de sloot
en weit, weit genoeg
schiet ‘nen trein naor de stad,
de kraaie worre stil, d’n dag die gao dood. (2x)


naar boven

20 juli 2006
Hoe warm het was

- Momenteel kun je geen radioprogramma aanzetten of het gaat over de hitte. En met de tv zal het wel niet veel anders zijn. Henk van Hoorn bij voorbeeld deed gisteravond in ‘Met het oog op morgen’ een klein bel-rondje Europa, en dan met name met het oog op de bejaarden. Het werd een hilarisch item.
- In Frankrijk moeten verantwoordelijken de aan hun zorgen toevertrouwde ouderen enkele keren per dag nat maken met behulp van een plantenspuit! Er schijnt daar zelfs een inspectie te zijn die de verzorgingshuizen afbelt om te checken of men zich wel aan deze verplichting houdt.
- In Engeland zweert men in dit verband bij de tuinsproeier, en is de plantenspuit voor dit doel ten strengste verboden. Daar staat weer tegenover dat de sproeier geen druppel over tuin of planten mag spuiten. Maar – aldus correspondente Lia van Beckhoven – het hete weer heeft ook zo zijn aantrekkelijke kanten. Als het in Engeland warm wordt, trekken veel mannen – dat is daar blijkbaar een gewoonte - hun shirts uit, ook op straat. En wat haar (Lia dus) nu zo opgevallen was… dat het aantal prachtige tatoos sinds de vorige zomer kennelijk enorm in aantal gegroeid is – iets wat eerder natuurlijk niet te controleren was! Lia was er in elk geval horenderwijs blij mee.
- Enfin.
- Zo zijn er meer voorbeelden van hoe men door de warmte bevangen kan worden. Zo moest van de week in de Amerikaanse staat Idaho een python-slang op de operatietafel omdat het beest een elektrische deken – met transformator en al – opgevreten had. De deken moest de slang in zijn kooi… warm houden! Geen geintje: de python heette Houdini!
- Andere ‘hete’ koppen uit de krant van vandaag: ‘Levenslang voor moord zonder lijk’, ‘Verkeersdoden worden getest op alcohol’. Maar wat alles slaat is de voorpagina-advertentie: ‘Steun Israel nu! – Postbank 777777’. Daar kan geen berichtgeving over de tweede vierdaagseloze dag tegenop. Ze hadden bij die organisatie zo’n beetje op internet rondgekeken en dachten dat het maar 29 graden zou worden – in plaats van de voorspelde 33,7 graden! Maar enfin, na één minuut stilte voor de twee overledenen, konden de Nijmeegse feestelijkheden in alle hevigheid doorgaan.
- En onze drogist hier op de hoek was in zijn nopjes met het leed van een van z’n ‘bevriende’ ondernemers uit Nijmegen: die had voor 50.000 euro aan vierdaagsehandel ingeslagen, en zat daar nu mee in z’n maag. Die ‘bevriende’ relatie is – aldus nog steeds onze drogist - onder ingewijden algemeen bekend als ‘de beste ondernemer van Nederland’. Je zult er maar klant zijn. Eerlijkheidshalve moet ik er wel bij vertellen dat drogist P. zijn verhaal deed terwijl hij met natte doeken en veel begrip een meisje bijstond dat wegens de warmte (of was het vanwege de razende airco?) in zijn winkel tegen de vlakte gegaan was.
- Ik schrijf nu donderdagavond acht uur, het is hier nog 32 graden, het is vochtig benauwd, en m’n voeten voorzien ruimschoots in de kindervraag: ‘Slager, hebt u ook varkenspootjes?’

CAMERA OBSCURA

Van Hildebrand
Naar de derde uitgave van 1851
Met illustraties van Karel Thole
Utrecht Prismaboeken Antwerpen [1955]
Onderdeel: Een oude kennis
- Hoe warm het was en hoe ver - 124
- Hoe aardig het was - 133
- Hoe voortreffelijk zij was – 138
Lezen! En dan valt het allemaal weer reuze mee.


naar boven

18 juli 2006
Bril-stukje

- De Volkskrant is bezig aan een vrije val - en dat is géén komkommernieuws! Blokker is boos weggelopen met z'n drie columns per week alsook met z'n Cicero-artikelen 'Als de dag van gisteren', Remco Campert wilde wel weer eens wat meer tijd hebben voor het schrijven van poëzie en romans en sleepte daarmee CaMu (en dus Jan Mulder) in zijn val mee de voorpagina af, en Kees Fens zie ik - net als hoofdredacteur Pieter Broertjes overigens - om uiteenlopende redenen ook niet lang meer blijven. Maria Goos is trouwens ook alweer 'klaar' met haar bijdragen.
- Kijk, als tv-recensent Wim de Jong nou eens acuut met vervroegd ontslag ging, én het kleurkatern van de zaterdagse krant - dat wekelijkse wanproduct - gevuld werd met het consumentenkatern 'De verleiding' ínclusief Wouter Klootwijk - kijk, dán konden we eens verder praten. Maar in plaats van deze logische acties maakt de redactie van de één vaak een populistisch potje - om over andere binnenlandonderwerpen maar te zwijgen. De eigen ombudsman heeft er de handen vol aan.
- En nu dan de Volkskrant-prijsvraag: 'zelfmartinbrilworden', de voorpaginapoes 'Krantenkat' als nieuwste puzzel, en onsmakelijke Gummbah groot en in kleur onder Martin Bril! Het collectieve verstand van de Volkskrantlezers is er van stil blijven staan. Lichtpuntjes: Marjolein Februari, de puzzelredactie (hulde voor het luisterend oor!), Michael Zeeman en 'Het spel en de knikkers' van Frank Kalshoven. En de dagelijkse column van Martin Bril natuurlijk.
- Waarom schrijf ik dit allemaal niet aan de Volkskrants 'Geachte redactie', maar in een balthasarsblog? Omdat ik zelf ook niet consequent ben: ik heb nog steeds een abonnement (bij gebrek aan beter), en ik heb een bijdrage ingestuurd voor de prijsvraag 'zelfmartinbrilworden'. Van de inzendingen wordt een kleine selectie geplaatst als Bril met vakantie is. Je moest er zoveel mogelijk Bril-stijlkenmerken in stoppen, en niet meer dan 500 woorden schrijven. Op mijn inzending heb ik nog geen enkele reactie vernomen, zelfs geen ontvangstbevestiging - wat met de e-mail tegenwoordig toch geen enkele moeite meer is. 'Enfin', zou Bril noteren, en doodleuk aan de volgende alinea beginnen.
- Voor mijn Bril-inzending heb ik de balthasarsbijdrage 'Moestuinman' (dd. 27 juni jl.) licht bewerkt - ik liet o.a. het slotgedicht weg omdat Bril nooit gedichten opneemt. Jaja, de dag na mijn inzending had Bril... een gedicht van (ik meen) Achterberg in zijn column staan! Waar blijf je dan met je stijlkenmerken?
- Uiteraard reken ik nergens op, maar het zou toch een hele leuke stimulans voor de balthasarsblog kunnen zijn als de 'Moestuinman' een Bril op zou krijgen... Maar als ik dan per se moet kiezen, dan geef ik toch de voorkeur aan andere, structurele verbeteringen van de Volkskrant. Desnoods op de plaats waar nu het hoofdredactioneel 'Commentaar' staat - wat nog niet zo heel lang geleden 'Ten geleide' heette, en wat er sindsdien niet minder overbodig op geworden is. 'In der Beschränkung,' dames en heren, 'zeigt sich der Meister.' Alleen dus nog maar 'Commentaar' als de krant over iets wezenlijks stelling moet nemen. Over Israël bij voorbeeld, of over het formaat van de krant, of over het verlies van een Blokker, een Campert, een Goos, een Fens, een Bril (?).

GEEN GEDICHT

Deze keer geen gedicht,
uit protest en anderszins,
en omdat het natuurlijk
geen gewoonte moet
worden - een gedicht
of geen gedicht.


naar boven

12 juli 2006
Keuken

- Bijna elke avond wel, als ik de afwas gedaan en de keuken aan kant gemaakt heb, denk ik: zo, dat ziet er weer netjes uit - ook al moeten we nodig de ramen 's zemen en die luxaflex 's gruwelijk goed schoonmaken. Ja, die keukenaanpakgedachte begint altijd rustig. Hij bouwt zichzelf als het ware op: de muren moeten nu echt geschoond en geverfd worden, dat moet ik nu toch écht eens aanpakken, dat sleept al veel te lang. En dan dat plafond, dat ik dat nog aan iemand durf te laten zien! En wat zou het fijn zijn om nieuwe tegels op de vloer te hebben, want wat is dit zeil schmutzig en smerig en lelijk, een afgang gewoonweg! En maar op drie pitten kunnen koken, dat heeft nu lang genoeg geduurd, dat gaan we onmiddellijk veranderen! Dat kan zo écht niet langer! - En op dat moment roep ik M. erbij.
- 'Okee,' zegt ze enthousiast. 'Morgenvroeg maar beginnen dan?' / 'Hoho, rustig aan zeg.' Want zó voortvarend, dat was nou ook weer niet de bedoeling. 'Bovendien wou ik morgen eerst maar eens boodschappen gaan doen.' / 'Overmorgen dan?' / 'Zullen we eerst niet eens even rekenen of we er allemaal wel geld voor hebben?' / 'Okee, zullen we daar dan meteen even naar kijken?' / 'Nou, laten we dat morgenvroeg doen, ik ben nu een beetje moe. Bovendien begint zometeen "Inspector Linley", en die wou ik wel even zien graag. En jij zit trouwens toch nog te freecellen?' / 'Goed, dan zien we morgenvroeg wel.'
- En vandaag ben ik dan serieus aan de voorbereidingen begonnen: muurverf gecontroleerd. Conclusie: geen muurverf meer. En welke kleur? Hoho, eerst even de oppervlakte meten, waar is de duimstok? Juist, 14 vierkante meter, de plafondplinten meegerekend. Nu nog de vloeroppervlakte, het kookplaatformaat, en oja, ook nog aparte verf voor het houtwerk en de radiator. 'Weet jij of we nog Sint Marc hebben?' / 'Zet maar gewoon op het lijstje, komt altijd van pas.' / Verfrollers, ammoniak, schuurpapier, afplakband. / 'En zullen we nou dan ook meteen maar de gang aanpakken? Zoals die jassen er nu bijhangen, dat kan geen winter meer mee hoor.' / 'Dan moeten we wel eerst opnieuw rekenen, zeg. Trouwens, dat wordt me wel erg veel werk ineens. Nee, we doen eerst de keuken. En daarna zien we wel.' / 'Goed. Zullen we nu dan gaan? Heb je je lijstje? Heb je geld? Met de fiets of met de bus? Kan mijn portefeuille bij jou in de rugzak? Trouwens, hoe laat gaat de bus? Of gingen we tóch met de fiets?'
- Allereerst maar even naar elektrazaak 'Het Paradijs' voor een nieuwe kookplaat, daar komen we toch langs. Vanmorgen nog heb ik gezien dat ze NIET met vakantie waren: 'Geopend' stond er in het schuifje op de deur, en ik meende een klant naar een plafondventilator te zien wijzen. Maar om vier uur is dat anders: nu staat er 'Gesloten' in het schuifje, zijn de lichten uit en zit het hele gezin naast het huis pootje te baden in een kinderbadje. 'Het Paradijs', dat zég ik! Morgen nog maar eens aankloppen... Op naar de verfwinkel. 'Dat is dan 114 euro, alles bij elkaar. Gaat het zó mee?' / 'Dat denk ik wel, maar hebt u geen roerhoutje?' / 'Die zijn helaas tijdelijk op. Maar u kunt natuurlijk ook een oude pollepel gebruiken, doe ik zelf ook vaak.'
- Kortom, morgen verder met de vloerenzaak, 'Het Paradijs' en de keuken - Deus lo vult! Enne, wat zou 'pol' in 'pollepel' eigenlijk betekenen? Vanavond nog maar eens flink neuzen in 'Nederlandsche Baker- en Kinderrijmen', ook voor al uw 'Tel- en aftelrijmen', 'Gebedjes' en 'Kinderbezweringen'. Een voorbeeld uit dit fantastisch rijke boek waarvan de 'vierde veel vermeerderde druk' in 1894 verscheen (samenstelling: dr. J. van Vlooten). Tevens leuk om voor te lezen tijdens het verven van een keuken.

Heideredeintje!
Beresteintje
Heeft een paard,
Dat eet krintjes,
Poept rozijntjes,
Maalt mosterd met zijn staart.


naar boven

4 juli 2006
Verval 4

- Huisarts-in-opleiding S. is om kwart over negen al een halfuur ‘achter’. Als ik eindelijk bij hem binnen ben, probeert ie mijn dossier op het computerscherm te krijgen – een schier onmogelijke klus, die alvast een deel van het halve uur achterstand verkaart. Om het tempo erin te krijgen meld ik ondertussen maar dat ik kom ‘in het verlengde van mijn vorige bezoek aan de praktijk en mijn daarop volgende avonturen op de afdeling cardiologie van het ziekenhuis’. En daarvoor is o.a. de brief nodig die ik na mijn ziekenhuisopname bij de praktijk afgeleverd heb. Die brief waarin staat dat… De man is nu helemaal de weg kwijt, en stormt naar de assistente. Die legt hem rustig (maar kennelijk niet voor het eerst) uit hoe dat werkt met post, en de computer, in deze praktijk. En daar is mijn dokter alweer. Met de verkeerde brief. Enfin, we zijn ruim een kwartier verder voor ik eindelijk kan vertellen waar ik echt voor kom. En de goeie brief ‘zat natuurlijk al in de computer’.
- Zodra ik het woord ‘bijwerkingen’ met vraagteken heb laten vallen, torst S. de dikke bijbel ‘Medicijnen en hun bijwerkingen’ uit de kast, en begint driftig te bladeren. ‘Aha, hier heb ik het. Nou, dat klopt. En hoe heette dat andere medicijn? Okee, jaja, dat klopt dus… ook. Met andere woorden… Laat u de enkels ’s even zien, dan weten we waar we het over hebben.’ Samenvattend: dikke enkels, vorm van oedeem (vochtophoping), daar zal ik mee moeten leven zolang als ik deze medicijnen slik. ‘Waarschijnlijk uw hele leven.’ Wel beweging, ja, maar dan zoveel mogelijk onbelast. Zwemmen bijvoorbeeld. Of fietsen. En nee, daar gaan we voorlopig niks voor geven, dat interfereert misschien maar met die bloeddrukverlagende middelen, het zal vanzelf wat minder worden, af en toe een uurtje met de benen omhoog… En in augustus overleggen met uw cardioloog. ‘Het is niet anders. En dan zal ik nu nog even uw bloeddruk meten.’ En die is prima. Ja, óók een bijwerking van de bloeddrukverlagende middelen, dat dan weer wel.
- Thuis op de bank, de benen gestrekt, de knellende schoenen en kousen terzijde gepeld, herlees ik de bijsluiters van al m’n medicijnen. Het ‘probleem’ van de dikke enkels valt onder het kopje ‘Zeer vaak voorkomend’. Maar er staat niet bij wat je daar dan mee aan moet. Ik voel me ontevreden en een beetje mat. Is dit het volgende stapje in een hele reeks consequenties? Kleine demonstratie van het begrip ‘sluipenderwijs’? Moeten m’n wandelschoenen nu écht aan de wilgen? Of gewoon wat minderen, in kilometers en in tempo? Jaja, de ouderdom komt met gebreken, MAAR DIE GAAN OOK NOOIT MEER WEG! Tijd voor een kleine afkoelingsperiode. En aangezien het nogal warm is (ruim 30 graden!), ga ik maar een dutje doen in de schaduw van de hazelaar, een siëstaatje voordat die ‘Europees’ verboden wordt, eventjes something completely different – maar wel met de beentjes omhoog! En vanavond ‘About Schmidt’ op tv, met Jack Nicholson, of hoe redt een pensionado zich na de dood van z’n zorgende vrouw, dat is pas different koek! Maar die Schmidt had wel... Heee, ik geloof dat m’n enkels al wat dunner worden! En ik slaap nog niet eens, noch droom ik. Ben ik tóch weer ontsnapt, een beetje gered? Even zien wat J. Eijkelboom daar ook alweer over meldt, in de bundel Wat blijft komt nooit terug (1979).

GERED

Op een nacht lag ik wakker en hoorde
mijn hart niet meer slaan.
Ik ging dus dood, niet uitverkoren
of wedergeboren. Ontdaan
dacht ik: voor eeuwig verloren.
Ik had, als ik kon, wel op willen staan
maar waarom zou ik mijn ouders storen?
Het was gedaan, het was gedaan.

‘k Viel in slaap onder stil geschrei,
was bevreemd toen het ochtend werd.
Angst begon later te tanen,
vooral toen de meester eens zei:
bekeringen gaan gepaard met tranen.
Ik had gehuild, was dus gered.


naar boven

Bio Balthasar
Kenmerken:
Altijd ietwat gehaast, nogal opruimerig van aard, verbalistisch ingesteld, tamelijk eigenwijs, kan nochtans goed luisteren. Lekkerste verjaardagseten: 1952 (aardappelen, bruine bonen, sla, hard gebakken spek). En o nog zoveel meer.
Houdt van:
Literatuur, poëzie, geschiedenis, moderne beeldende kunst, woeste luchten en landschappen met lage horizon, wandelen, natscheren en klassieke muziek, thuiskomen en o nog zoveel meer.
Hekel aan:
Loslopende honden (maar vooral die baasjes!), elke vorm van extremisme, machismo, bladblazers en alle andere vormen van teringherrie, tempeh en o nog zoveel meer.

reageren?
balthasar at de-zeepkist.nl
webdesign: Mirjam Vaes